ลักษณะทั่วไปของสังคม

ลักษณะทั่วไปของสังคม Characteristics of Society

ในการศึกษาสังคม เราอาจต้องทำความเช้าใจสิ่งที่ถือว่าเป็นองค์ประกอบของสังคมว่าเป็นอย่างไร มีความเป็นมาอย่างไร และในขณะเดียวกัน เราอาจต้องทำความเข้าใจถึงสภาพความเป็นสังคมอีกด้วยว่าสังคมนั้นมีคุณสมบัติอย่างไร Characteristics of Society  มีอะไรเป็นองค์ประกอบ เป็นต้น

Characteristics of Society การศึกษาสังคม

องค์ประกอบของสังคมต่าง ๆ ซึ่งสิ่งเหล่านี้เราเรียกว่า “ลักษณะ” ซึ่งถือเป็นองค์ประกอบที่จะสามารถทำให้เราเห็นความเป็นสังคมเด่นชัดยิ่งขึ้น ดังนั้นในการศึกษาสังคมจึงควรต้องศึกษาลักษณะของมันเสียก่อน อันจะช่วยให้การศึกษาสังคมดีขึ้นง่ายขึ้น เพราะทำให้เห็นโครงสร้างที่เป็นตัวประกอบของสังคมได้ชัดเจนยิ่งขึ้นลักษณะของสังคมนั้น มีผู้ให้ความเห็นไว้ต่าง ๆ กัน ซึ่งมีปรากฎในที่ต่าง ๆ ที่นักวิชาการแต่ละท่านได้กล่าวถึง และขอรวบรวมนำมากล่าว ณ ที่นี้พอ เป็นแนวในการศึกษาของผู้สนใจสืบไป

นักวิชาการต่าง ๆ ได้กล่าวถึง ลักษณะเฉพาะทางของสังคมไว้ ดังนี้

สังคม มีความเป็นนามธรม คำว่า สังคมนั้น ส่วนใหญ่มักหมายถึงระบบความสัมพันธ์ที่มีต่อกัน ระหว่างคนที่เป็นสมาชิก ซึ่งความสัมพันธ์ที่มีต่อกันนั้นเป็นสิ่งที่ไม่มีตัวตน เป็นนามธรรม ดังนั้น การที่สังคมมีลักษณะเป็นนามธรรม เนื่องจากมีการย้ำที่ความสัมพันธ์ระหว่างสมาชิกด้วยกัน นอกจากนี้ยังย้ำถึงการกระทำระหว่างกันและกันอีกด้วย

 Reuter ได้แสดงทิศนะเกี่ยวกับสังคมไว้ว่า “สังคมนั้นมีความเป็นไม่เหมือนกับชีวิตของคน ซึ่งชีวิตของคนนั่นไม่ใช่สิ่งของ แต่เบ็นกระบานการดำพชีพห่อความเป็นอยู่ ตังนั้นสังคมจึงไม่จัดเป็นสิ่งของแต่เป็นกระบวนการรวมกลุ่มกันของคน” เมื่อเป็นเช่นนี้ ถึงแม้ว่าเราจะยอมรับกันโดยทั่วไปว่าลังคมจะเป็นสภาพที่มีอยู่จริงกัตาม แต่ก็เป็นไม่ตามเนื้อหา อันอาจหมายถึงสภาพหอเงื่อนไขแห่งความสัมพันธ์กัน เมื่อเป็นเช่นนี้ จึงเป็นที่ยอมรับกันโดยทั่วไบ่ว่า “สังคมมีความเป็นนามธรรม”

สังคมขัดแย้ง

และในรูปแบบของสังคมนั้นจะมีทั้งความร่วมมือและความขัดแย้ง นั่นคือ สังคม เมื่อกล่าวถึงโดยส่วนวมแล้วไม่ได้เป็นการให้ทั้งความร่วมมือทั้ง มขัดแย้ง แต่อาจทำให้มองเห็นอะไรบางอย่างในสังคมคล้ายพฤติกรรมของมนุษย์ และอาจก่อให้เกิดปัญหาที่เป็นผลสีบเนื่องระหว่างความสัมพันธ์กับการปรับตัวเข้าหา

กันของคน ซึ่งในเรื่องนี้ Gisbert ได้ตั้งข้อสังเกตไว้ว่า “ความร่วมมือกันนั้น เป็นกระบวนการขั้นพื้นฐานที่สุดของการมีชีวิตร่วมกันในสังคมของคน นอกจากสิ่งที่สังคมจะให้ที่ไม่อาจเป็นไปได้”

 ส่วนเรื่องความขัดแย้ง ถือเป็นสิ่งที่ตรงข้ามกับความร่วมมือ ซึ่งส่วนใหญ่มักเกิดขึ้นเมื่อมีความสนใจเฉพาะเรื่องที่ไม่ตรงกันแต่กระบวนการชัดแย้งกันนั้นมักเป็นเรื่องที่มีปเนื่องจากทุกสิ่งทุกอย่างจะเข้ามาสุวิถีชีวิตของมนุษย์ เราได้ก็โดยการดิ้นรนของมนุษย์เอง

Harry M. Johnson นักสังคมวิทยาผู้มีชื่อเสียงท่านหนึ่งได้กล่าวถึง ลักษณะของสังคมไว้ว่า สังคมนั้นโดยใจความแล้วถือว่าเป็นสิ่งสำคัญทางสังคมวิทยามากซึ่งเราจะต้องติดตามศึกษากันอย่างจริงจังและใกล้ชิดเพื่อหาลักษณะที่แน่นอนที่ งเราจะต้องวิเคราะห์ถกเถียงกันอย่างย่อๆ ตามหัวข้อต่อไปนี้

  • ลักษณะของสังคมนั้นมีอาณาเขตที่แน่นอน สังคมจัดเป็นกลุ่มที่มีอาณาเขตเฉพาะกลุ่มหนึ่ง ไม่ว่าจะเป็นสังคมของกลุ่มคนประเภทใด แม้กลุ่มคนเร่อนไม่อยู่กับที่บางสังคมส่วนมากจะมีการเคลือนย้ายไปมาภายในอาณา เขตที่กว้างขวางใหญ่โตมากกว่าที่ พวกตนได้ครอบครองอยู่บางครั้งในชั่วระยะหนึ่ง แต่ก็ต้องยอมรับว่าบริเวณทั้งหมดเป็นชุมชนของพวกตน ดังนั้นจึงมีกลุ่มที่มีอาณาเขตภายในลังคมต่าง ๆ เช่น เผ่าพันธุ์ เพื่อนบ้าน หน่วยทางการเมือง เช่น เมืองใหญ่และเมืองเล็ก เป็นต้น
  • มีการสืบพันธ์ บรรดาสมาชิกของสังคมนั้นเมื่อได้รับการยอมรับให้เข้าเป็นสมาชิกของสังคมโดย ส่วนใหญ่แล้วมักจะมีการสืบพันธุ์ภายในกลุ่มของตนเองแต่ยังมีสังคมหลายประเภทที่ยอมรับการเช้าเป็นสมาชิกโตยการรับคนนอกเข้ามาเป็นคนของตนจะโดยการเอามาเป็นทาส การมีชัยชนะหรือการอพยพก็ดี เป็นต้น ก็ตาม แต่ถึงกระนั้นการสืบพันธ์ภายในกลุ่มของตนเอง ยังเป็นที่ยอมรับกันว่าเป็นแหล่งกำเนิดเบื้องต้นของสมาชิกใหม่ ดังนั้นกลุ่มหลาย ๆ กลุ่มนอกจากสังคม ก็ยังคงใช้การสร้างสมาชิกใหม่ ภายในกลุ่มของตนเอง แต่กลุ่มอื่น ๆ นอกจากนี้มักถูกกีตกันจากชั้นชนของสังคม โดยลักษณะอย่างใดอย่างหนึ่งหรือหลายประการ

 

หากต้องการอ่านเรื่องอื่นๆเพิ่มเติม คลิกที่นี่

หรือ ที่นี่